Je collega maakt een presentatie met AI en het resultaat is teleurstellend. Een ander gebruikt AI voor een nieuwsbrief en heeft binnen een kwartier een sterke eerste versie. Wat maakt het verschil? Niet de tool. Niet het abonnement. Maar of je vooraf hebt nagedacht over wat je wilt bereiken.
Het AI-kompas is een eenvoudig denkkader met drie vragen. Het helpt je bepalen of AI bij een taak meerwaarde biedt, of dat je je tijd beter anders besteedt. In dit artikel leer je het kompas kennen, zie je hoe het werkt in de praktijk en kun je het direct toepassen op je eigen werk.
Waarom AI soms meer tijd kost dan het oplevert
De belofte van AI is helder: sneller werken, betere output, minder herhaling. Maar in de praktijk ziet dat er vaak anders uit. Je opent een AI-tool, typt een prompt, krijgt een resultaat dat net niet goed genoeg is, past de prompt aan, probeert het opnieuw, en na een halfuur heb je iets wat je in twintig minuten zelf had kunnen maken.
Dat komt bijna altijd door de essentiële maar ontbrekende stap: nadenken voordat je begint. De meeste teleurstellende AI-ervaringen komen niet door slechte technologie, maar doordat het voorwerk ontbreekt.
Het AI-kompas: drie vragen voor je begint
Het AI-kompas bestaat uit drie vragen die je doorloopt voordat je een AI-tool opent. Samen helpen ze je bepalen of AI meerwaarde biedt, en zo ja, hoe je het het slimst inzet.
Vraag 1: Wat is het einddoel en welke stappen leiden ernaartoe?
Breng voor jezelf in kaart wat het einddoel is van wat je gaat doen. Welke stappen leiden van het begin naar dat einddoel? En bij welke stappen voegt AI waarde toe?
Dit klinkt vanzelfsprekend, maar de meeste mensen slaan deze stap over. Ze openen een AI-tool en typen meteen een prompt, zonder helder te hebben wat ze precies willen bereiken.
Voorbeeld: je moet een presentatie maken over een nieuw beleidsstuk. Het einddoel is niet ‘een PowerPoint’, maar: het managementteam meenemen in de drie belangrijkste gevolgen voor jullie afdeling. Dat bepaalt alles: de structuur, de diepgang, de toon. Zonder dat inzicht maakt AI een generieke samenvatting die niemand overtuigt.
Vraag 2: Waarom kies je ervoor om AI hier te gebruiken?
Maakt AI jouw taak makkelijker? Geeft het je ruimte om je op iets anders te focussen? Of is het iets wat AI eigenlijk nog niet goed kan?
Eerlijk antwoord geven op deze vraag voorkomt dat je AI inzet uit gewoonte of omdat het ‘hoort’. AI is sterk in het verwerken van grote hoeveelheden tekst, het herstructureren van informatie en het genereren van variaties. AI is zwak in het vormen van meningen, het inschatten van context en het begrijpen van wat jouw specifieke doelgroep nodig heeft.
Als je niet in twee zinnen kunt uitleggen waarom AI deze taak beter of sneller maakt, is het waarschijnlijk geen taak voor AI.
Vraag 3: Bedenk hoe je AI inzet voordat je begint met prompten
De derde vraag gaat over voorbereiding. Welke informatie heeft AI nodig om een goed resultaat te leveren? Welke context moet je meegeven? En wat is het verwachte resultaat?
Dit is waar het bij de meeste mensen misgaat. Niet bij het prompten zelf, maar bij het ontbreken van voorbereiding voor het prompten.
Het AI-kompas in de praktijk: de presentatie die niemand overtuigde
Een herkenbaar voorbeeld. Iemand krijgt de opdracht: ‘Maak een presentatie van dit beleidsstuk in onze huisstijl.’ Die persoon opent een AI-tool en typt precies dat. Het resultaat? Een reeks slides met samengevatte tekst, zonder richting.
Wat ontbreekt er? Bijna alles. Er is geen specificatie van de doelgroep. Niet duidelijk wat de belangrijkste conclusies zijn. Geen indicatie hoeveel tijd er is om te presenteren. Onbekend wat het kennisniveau van het publiek is. Niet bepaald wat de kernboodschap moet zijn. En geen idee wat de luisteraar na afloop moet onthouden.
Laten we het AI-kompas erop loslaten:
AI-kompas vraag | Toepassing op de presentatie |
1. Einddoel en stappen? | Doel: het MT overtuigen van drie gevolgen voor de afdeling. Stappen: beleidsstuk analyseren, drie kernpunten selecteren, per punt een slide met impact voor het team, afsluitende slide met actiepunten. |
2. Waarom AI? | AI kan helpen het beleidsstuk samen te vatten en kernpunten te structureren. De vertaling naar impact voor het team en de juiste toon voor het MT doe je zelf. |
3. Hoe zet je AI in? | Upload het beleidsstuk, geef context over de doelgroep (MT, beperkte tijd, strategisch niveau), vraag om drie kernpunten met per punt de impact, en geef aan dat het resultaat in korte, actiegerichte zinnen moet staan. |
Het verschil? Niet een betere tool, maar betere voorbereiding. Dezelfde AI-tool levert na deze drie vragen een resultaat waar je direct mee kunt werken.
Het AI-kompas visueel: zo onthoud je het

Wanneer AI wel en niet werkt
Het AI-kompas leidt niet altijd naar dezelfde conclusie. Soms is AI de perfecte assistent, soms is het tijdverspilling. Een paar richtlijnen:
AI werkt goed bij:
Grote hoeveelheden tekst verwerken. Samenvattingen maken, teksten herstructureren, informatie uit documenten halen. Hier is AI snel en betrouwbaar, mits je de output controleert.
Variaties en alternatieven genereren. Vijf versies van een onderwerpregel, drie invalshoeken voor een blogpost, tien manieren om dezelfde boodschap te formuleren. AI is sterk in volume met variatie.
Structuur aanbrengen. Van een ongestructureerde braindump naar een logische opbouw. AI helpt je gedachten ordenen.
AI werkt minder goed bij:
Taken die context vereisen die je niet kunt beschrijven. De sfeer in je team, de politieke gevoeligheid van een onderwerp, wat jouw specifieke klant nodig heeft op dit moment.
Creatief werk dat onderscheidend moet zijn. AI produceert gemiddelden. Als je iets nodig hebt dat opvalt, dat verrast, dat alleen van jou kan komen, is AI een startpunt, niet het eindresultaat.
Beslissingen nemen. AI kan opties presenteren, maar de afweging is aan jou. Laat AI nooit beslissen over strategie, positionering of klantcommunicatie zonder jouw beoordeling.
Zo gebruik je het AI-kompas
Het mooie van het AI-kompas is dat het geen extra tijd kost. Het zijn drie vragen die je in dertig seconden doorloopt, voordat je een AI-tool opent. Na een paar keer wordt het een automatisme.
Stap 1: Pak de eerstvolgende taak waarvoor je AI wilt inzetten.
Stap 2: Doorloop de drie vragen. Schrijf de antwoorden desnoods op een post-it.
Stap 3: Merk je dat je vraag 1 of 2 niet helder kunt beantwoorden? Dan is de taak nog niet klaar voor AI. Werk eerst je eigen denken uit.
Het AI-kompas voorkomt dat je een halfuur verspilt aan een prompt die nergens toe leidt. En het zorgt ervoor dat de prompts die je wél schrijft, direct betere resultaten opleveren.
Het verschil zit niet in de tool, maar in het voorwerk
AI inzetten zonder te weten wat je doel is, is als een GPS aanzetten zonder bestemming in te voeren. Je komt ergens, maar waarschijnlijk niet waar je wilt zijn.
Het AI-kompas met drie vragen helpt je die bestemming helder te krijgen. Het kost je dertig seconden en bespaart je de frustratie van resultaten die net niet goed genoeg zijn. Niet omdat de tool beter wordt, maar omdat jij beter weet wat je ervan nodig hebt.
Veelgestelde vragen
Ja. Het kompas gaat niet over een specifieke tool, maar over jouw manier van denken. Of je nu werkt met Claude, Gemini, Copilot of een andere AI-tool: de drie vragen blijven hetzelfde.
Dertig seconden tot twee minuten, afhankelijk van de complexiteit van de taak. Na een paar keer oefenen word het een automatisme dat je nauwelijks opmerkt.
Dan is het antwoord waarschijnlijk 'nee', of je hebt meer informatie nodig. Probeer het dan eerst kort (vijf minuten) en evalueer het resultaat. Valt het tegen? Doe het zelf. Verrast het je? Ga door.
Zeker. Het werkt goed als gedeeld kader voor een team dat met AI experimenteert. Door dezelfde drie vragen te doorlopen, voorkomen collega's dat ze AI inzetten voor taken waar het niet geschikt voor is, en delen ze sneller wat wel werkt.






